3 Lọai trái cây yêu thích có thể gây khó chịu cho dạ dày

Mùa thu là thời điểm nhiều loại trái cây vào mùa, trong đó có quả hồng với vị ngọt đậm, dễ ăn. Bên cạnh đó, táo gai và hồng táo cũng được sử dụng dưới nhiều hình thức, từ ăn tươi đến sấy khô, làm mứt hoặc chế biến thành đồ uống.

Trái cây cung cấp vitamin, khoáng chất, chất xơ và nhiều hợp chất có lợi cho sức khỏe. Tuy nhiên, không phải ai cũng dung nạp mọi loại quả theo cách giống nhau. Với người có hệ tiêu hóa nhạy cảm, mắc viêm loét dạ dày hoặc trào ngược dạ dày thực quản, một số loại quả có thể làm triệu chứng khó chịu rõ hơn nếu ăn quá nhiều hoặc khi bụng đang đói.

Điều quan trọng là không nên coi bất kỳ loại trái cây nào cũng là “sát thủ dạ dày”. Nguy cơ phụ thuộc vào lượng ăn, độ chín, cách chế biến và tình trạng sức khỏe của từng người.

1. Quả hồng: Ngon ngọt nhưng đừng ăn quá nhiều khi bụng đói

Quả hồng là món ăn quen thuộc mỗi độ thu về. Tuy nhiên, loại quả này có một điểm cần lưu ý: hồng, đặc biệt là những quả còn chát, có thể chứa hàm lượng tannin cao. Khi ăn nhiều, tannin có thể kết hợp với protein và các thành phần khác trong đường tiêu hóa, góp phần hình thành khối bã thức ăn trong dạ dày.

Trong một số điều kiện, các chất này có thể kết tụ trong môi trường axit của dạ dày, tạo thành khối bã cứng, gây đau bụng, nôn ói và thậm chí dẫn đến tắc nghẽn đường tiêu hóa. Nguy cơ đáng lưu ý hơn ở trẻ nhỏ, người cao tuổi, người nhai không kỹ hoặc người từng phẫu thuật đường tiêu hóa.

Tình trạng này không xảy ra với tất cả những người ăn hồng. Tuy nhiên, ăn nhiều hồng chát trong thời gian ngắn, nhất là khi bụng đói, có thể làm tăng nguy cơ hình thành bã thức ăn ở người dễ mắc phải.

Ăn hồng thế nào cho hợp lý?

Chọn quả đã chín, giảm vị chát; tránh ăn nhiều hồng còn xanh hoặc chát. Không ăn quá nhiều trong một lần, đặc biệt khi bụng đói. Gọt vỏ nếu muốn hạn chế phần vỏ có hàm lượng tannin cao. Ăn chậm, nhai kỹ và không xem hồng khô là lựa chọn mặc nhiên an toàn hơn hồng tươi.

Nếu sau khi ăn hồng xuất hiện đau bụng dữ dội, nôn liên tục, bụng chướng hoặc không thể trung tiện, đại tiện, cần đi khám ngay. Đây có thể là dấu hiệu của vấn đề tiêu hóa nghiêm trọng, không nên tự điều trị tại nhà.

2. Táo gai: Vị chua hấp dẫn nhưng có thể gây khó chịu

Táo gai, còn gọi là sơn tra, có vị chua đặc trưng và thường được dùng làm mứt, siro, trà hoặc các món ăn vặt. Loại quả này chứa axit hữu cơ và chất xơ, nhưng vị chua cũng có thể khiến một số người nhạy cảm với axit cảm thấy cồn cào hoặc khó chịu sau khi ăn.

Với người đang bị trào ngược dạ dày thực quản, viêm dạ dày hoặc loét dạ dày, thực phẩm có vị chua có thể làm triệu chứng như ợ nóng, ợ chua hay đau vùng thượng vị tăng lên ở một số trường hợp. Mức độ ảnh hưởng không giống nhau ở tất cả mọi người.

Bác sĩ Hoàng Nam, khoa Tiêu hóa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, từng chia sẻ trên VnExpress rằng một số loại quả có tính axit cao có thể làm người mắc bệnh dạ dày khó chịu hơn; người bệnh nên chú ý phản ứng của cơ thể và điều chỉnh thực phẩm phù hợp.

Điều này không có nghĩa người khỏe mạnh phải kiêng hoàn toàn táo gai. Vấn đề nằm ở lượng ăn và cách chế biến. Các sản phẩm táo gai tẩm đường, làm mứt hoặc phủ đường còn có thể chứa nhiều đường bổ sung, vì vậy nên kiểm soát khẩu phần thay vì ăn liên tục như món ăn vặt.

Lưu ý khi ăn táo gai: Người có tiền sử đau dạ dày nên thử lượng nhỏ, tránh ăn khi bụng rỗng và theo dõi triệu chứng. Nếu ăn vào thường xuyên bị đau, ợ nóng hoặc trào ngược, nên giảm hoặc tạm ngừng sử dụng. Không có căn cứ để áp dụng một giới hạn cố định như “không quá 10 quả mỗi ngày” cho tất cả các dạng táo gai, bởi kích thước quả và cách chế biến rất khác nhau.

3. Hồng táo: Nhỏ gọn, tiện ăn nhưng vẫn cần đúng khẩu phần

Hồng táo là tên thường dùng cho táo tàu, một loại quả khác với táo ta hay táo tây. Hồng táo tươi có vị ngọt, trong khi loại sấy khô thường ngọt đậm hơn và được sử dụng trong các món chè, trà hoặc món hầm.

Loại quả này có thể cung cấp chất xơ và một số vi chất. Tuy nhiên, ăn nhiều trong một lần có thể khiến một số người bị đầy bụng hoặc khó chịu, nhất là khi ăn nhanh, nhai chưa kỹ hoặc vốn có hệ tiêu hóa nhạy cảm.

Với hồng táo tươi, phần vỏ và thịt quả đều chứa chất xơ. Chất xơ có lợi cho hoạt động đường ruột, nhưng tăng lượng ăn đột ngột có thể gây đầy hơi ở một số người. Hồng táo khô lại có lượng đường và năng lượng tính trên cùng khối lượng cao hơn do đã mất bớt nước trong quá trình sấy. Vì vậy, ăn liên tục một lượng lớn loại quả này không phải lựa chọn phù hợp nếu đang cần kiểm soát lượng đường hoặc năng lượng nạp vào.

Người mắc viêm dạ dày hoặc loét dạ dày không nhất thiết phải loại bỏ hồng táo khỏi thực đơn. Hãy căn cứ vào triệu chứng thực tế, ăn lượng vừa phải và tránh những cách chế biến khiến món ăn quá ngọt hoặc khó tiêu.

Mẹo sử dụng: Có thể ăn hồng táo tươi đã rửa sạch hoặc dùng một lượng nhỏ hồng táo khô trong món cháo, món hầm. Nên nhai kỹ, chia khẩu phần hợp lý và hạn chế ăn vặt liên tục suốt ngày.

Muốn dạ dày khỏe, không cần kiêng trái cây một cách cực đoan

Ba loại quả trên không mặc nhiên gây hại cho dạ dày. Với người khỏe mạnh, ăn đa dạng trái cây và duy trì khẩu phần phù hợp vẫn là một phần của chế độ ăn cân bằng. Điều cần tránh là ăn quá nhiều trong một lần, ăn những quả còn chát hoặc cố sử dụng loại quả khiến cơ thể thường xuyên khó chịu.

Người có bệnh lý tiêu hóa nên chú ý phản ứng sau ăn, hạn chế thực phẩm làm triệu chứng nặng hơn và tuân thủ hướng dẫn điều trị. Không nên tự áp dụng những mẹo truyền miệng như chỉ ăn trái cây sau một thời điểm cố định hoặc cho rằng trái cây sấy luôn tốt hơn trái cây tươi.

Nếu đau bụng, ợ nóng hoặc đầy bụng xảy ra thường xuyên, kéo dài, người bệnh nên thăm khám để xác định nguyên nhân. Đặc biệt, đau bụng dữ dội, nôn liên tục, đi ngoài ra máu hoặc không thể trung tiện, đại tiện là những dấu hiệu cần được đánh giá y tế sớm.

Trái cây vẫn có thể là món ăn ngon và bổ dưỡng trong mùa thu. Chỉ cần chọn quả phù hợp, ăn với lượng vừa phải và lắng nghe cơ thể, bạn không cần vì lo ngại dạ dày mà loại bỏ hoàn toàn những loại quả yêu thích khỏi thực đơn.