Sau nghỉ hưu, tôi duy trì 3 quỹ và 1 nguyên tắc: Có thể giúp con nhưng không bao giờ để tài khoản về 0

Tôi cũng từng nghĩ như vậy.

Nhưng sau vài năm nghỉ hưu, chứng kiến không ít người quen rơi vào cảnh tiền tiết kiệm gần cạn chỉ vì liên tục giúp con, tôi dần thay đổi cách quản lý tài chính. Tôi vẫn sẵn sàng hỗ trợ con khi thật sự cần, nhưng trước khi chuyển bất kỳ khoản tiền nào, tôi đều nhìn lại ba quỹ của mình.

Và có một nguyên tắc tôi gần như không bao giờ phá vỡ: tài khoản của mình không được phép về 0.

Quỹ thứ nhất: Tiền sinh hoạt - phải đủ để cuộc sống hàng ngày không phụ thuộc vào con

Sau khi nghỉ hưu, nguồn thu thường giảm đáng kể. Lương hưu hoặc các khoản thu nhập thụ động có thể giúp trang trải một phần chi phí, nhưng điều đó không có nghĩa mọi khoản chi đều có thể tùy ý.

Tôi tách riêng một quỹ sinh hoạt, dùng cho các chi phí quen thuộc như ăn uống, điện nước, đi lại, mua sắm thiết yếu, hiếu hỷ và những khoản phát sinh nhỏ trong tháng.

Khoản tiền này không cần quá lớn, nhưng phải đủ để tôi duy trì cuộc sống ổn định trong một khoảng thời gian nhất định ngay cả khi có tháng phát sinh nhiều khoản chi hơn bình thường.

Lý do rất đơn giản: khi đã nghỉ hưu, sự độc lập về tài chính không nằm ở chuyện có bao nhiêu tài sản trên giấy, mà nằm ở việc mỗi tháng có đủ tiền để chi tiêu mà không phải gọi điện hỏi con.

Nhiều người có nhà, có đất nhưng tiền mặt trong tài khoản rất ít. Đến lúc cần vài chục triệu cho một khoản chi bất ngờ lại phải vay mượn hoặc chờ con cái hỗ trợ. Theo tôi, đó là trạng thái cần tránh.

Tiền sinh hoạt vì thế luôn được ưu tiên trước mọi quyết định hỗ trợ con.

Quỹ thứ hai: Quỹ y tế - khoản tiền tuyệt đối không dùng để giải quyết khó khăn tài chính của con

Ở tuổi trẻ, người ta thường quan tâm nhiều hơn đến tiền mua nhà, mua xe hay đầu tư. Sau tuổi 60, tôi nhận ra chi phí đáng lo nhất lại là sức khỏe.

Một lần nhập viện, một đợt điều trị dài ngày hay đơn giản là vài tháng phải sử dụng thuốc liên tục đều có thể khiến chi tiêu tăng mạnh.

Bảo hiểm y tế giúp giảm đáng kể gánh nặng, nhưng không phải mọi khoản chi đều được thanh toán toàn bộ. Tiền thuốc ngoài danh mục, khám theo yêu cầu, phục hồi chức năng, chăm sóc sau điều trị hay thuê người hỗ trợ vẫn có thể trở thành khoản tiền không nhỏ.

Vì vậy, tôi luôn giữ riêng một quỹ y tế.

Khoản tiền này về nguyên tắc không dùng để cho con vay, không dùng để góp tiền mua nhà và cũng không dùng để đầu tư vào những tài sản khó rút tiền nhanh.

Đây có thể xem là “hàng rào cuối cùng” của tài chính tuổi già.

Khi con cái gặp khó khăn, cha mẹ thường có xu hướng nghĩ: “Mình chưa cần đến tiền chữa bệnh ngay, cứ đưa cho con trước rồi sau này con trả lại”.

Nhưng chữ “sau này” luôn chứa rất nhiều biến số. Con có thể chưa trả được đúng lúc, trong khi sức khỏe của cha mẹ lại không thể trì hoãn.

Bởi vậy, tiền dành cho sức khỏe nên được xem là khoản không tồn tại trong các cuộc thảo luận tài chính khác.

Quỹ thứ ba: Quỹ dự phòng - để không phải bán tài sản hoặc vay tiền khi có việc lớn

Ngoài sinh hoạt và y tế, tôi còn duy trì một quỹ dự phòng.

Đây là khoản dành cho những việc không xuất hiện hàng tháng nhưng khi xảy ra lại cần một số tiền tương đối lớn: sửa chữa nhà cửa, thay thiết bị điện gia dụng, hỗ trợ một tình huống gia đình khẩn cấp hoặc xử lý các chi phí bất ngờ khác.

Tôi từng chứng kiến một người quen gần như dồn toàn bộ tiền tiết kiệm để giúp con mua nhà. Chỉ vài tháng sau, căn nhà của chính ông cần sửa chữa lớn. Không còn tiền mặt, ông buộc phải vay lại con.

Điều khiến ông khó xử không phải vì con không muốn giúp, mà vì lúc đó con cũng đang trả khoản vay mua nhà.

Một gia đình có thể sở hữu nhiều tài sản nhưng vẫn rơi vào thế bí nếu thiếu tiền mặt.

Bởi vậy, càng lớn tuổi, tôi càng coi trọng thanh khoản. Có một khoản tiền dự phòng sẵn trong tài khoản giúp tôi không phải bán tài sản vào thời điểm bất lợi và cũng không phải đưa bản thân vào thế phụ thuộc.

Và 1 nguyên tắc: Có thể giúp con, nhưng phải giúp bằng phần tiền mình thực sự có thể mất

Tôi không phản đối chuyện cha mẹ hỗ trợ con.

Ngược lại, nếu điều kiện cho phép, việc giúp con mua nhà, học hành hoặc vượt qua một giai đoạn khó khăn là điều hoàn toàn bình thường trong nhiều gia đình.

Nhưng từ sau nghỉ hưu, tôi đặt ra một ranh giới khá rõ: số tiền đưa cho con phải nằm ngoài ba quỹ nói trên.

Nói cách khác, tôi chỉ giúp bằng khoản tiền mà ngay cả khi không lấy lại được, cuộc sống của mình vẫn không bị đảo lộn.

Đây là điểm rất quan trọng.

Nhiều người nói “cho con vay”, nhưng trong thực tế, tiền giữa cha mẹ và con cái thường khó vận hành giống một khoản vay thương mại. Nếu con chưa thể trả đúng hạn, cha mẹ cũng hiếm khi thúc giục.

Vì vậy, trước khi đưa tiền cho con, tôi thường tự hỏi: Nếu khoản tiền này không quay trở lại, mình có vẫn sống ổn không?

Nếu câu trả lời là không, tôi sẽ giảm số tiền hỗ trợ.

Đó không phải ích kỷ. Đó là cách bảo vệ cả hai thế hệ.

Tài khoản về 0 là điều tôi cố tránh bằng mọi giá

Có người hỏi tôi tại sao phải giữ tiền nhiều đến vậy khi đã có con cái.

Câu trả lời của tôi rất đơn giản: có con cái là một chỗ dựa tình cảm, nhưng tiền mặt vẫn là một lớp bảo vệ tài chính cần thiết.

Con cái có thể rất hiếu thảo nhưng chúng cũng có gia đình riêng, khoản vay riêng, con cái riêng và hàng loạt nghĩa vụ tài chính khác.

Nếu cha mẹ còn khả năng tự chủ, con cái cũng bớt áp lực.

Tôi không đặt mục tiêu phải giữ một con số thật lớn trong tài khoản. Tôi chỉ cố gắng duy trì một “mức sàn” nhất định. Sau khi trừ ba quỹ thiết yếu, phần còn lại tôi mới tính đến chuyện hỗ trợ con hoặc chi cho những nhu cầu không cấp thiết.

Khi tiền xuống gần mức sàn đó, tôi dừng lại.

Bởi tôi hiểu rằng ở tuổi nghỉ hưu, khả năng kiếm lại một khoản tiền lớn không còn dễ như trước.

Một người 30 tuổi mất 100 triệu đồng có thể tăng thu nhập, đổi việc hoặc làm thêm để kiếm lại. Nhưng với một người đã 65 tuổi, cùng một khoản tiền đó có thể mất nhiều năm lương hưu mới tích lũy lại được.

Tuổi càng cao, chi phí của một quyết định tài chính sai càng lớn.

Sau nghỉ hưu, mục tiêu không còn là kiếm thật nhiều mà là giữ cho dòng tiền không đứt

Khi còn đi làm, tôi từng nghĩ quản lý tài chính là chuyện đầu tư, sinh lời và tích lũy tài sản.

Sau nghỉ hưu, định nghĩa đó thay đổi.

Tài chính tuổi già, theo tôi, trước tiên là khả năng duy trì cuộc sống ổn định trong thời gian dài.

- Có tiền ăn uống hàng tháng.

- Có tiền khi sức khỏe gặp vấn đề.

- Có tiền khi trong nhà xảy ra việc bất ngờ.

Và sau tất cả những khoản đó, nếu vẫn còn dư, tôi hoàn toàn vui vẻ giúp con.

Cha mẹ nào cũng muốn dành điều tốt nhất cho con cái. Nhưng đôi khi món quà tốt nhất không phải là đưa hết tiền cho con, mà là giữ đủ khả năng tự chăm sóc bản thân để sau này không trở thành một áp lực tài chính khác của con.

Vì vậy, sau nhiều năm nghỉ hưu, tôi vẫn giữ nguyên một nguyên tắc: tiền có thể chia sẻ, nhưng sự an toàn tài chính của tuổi già không nên đem ra đánh cược.

- Giúp con trong khả năng của mình là tình thương.

- Giữ lại đủ tiền cho tuổi già cũng là trách nhiệm.